راه لاجورد، کوتاه ترین، ارزان ترین و مطمئن ترین مسیر تجارت برای افغانستان

همکاری های تجارت ترانزیتی و ترانسپورتی راه لاجورد میان افغانستان، ترکمنستان، آذربایجان، گرجستان و ترکیه به منظور کاهش موانع ترانزیتی و تجارتی و توسعه عملیات مشترک گمرکی بین کشورهای فوق الذکر، منحیث راه بدیل ترانزیتی برای دسترسی به بنادر بحری و در جهت کاهش وابستگی افغانستان به کشور های همسایه، فوق العاده مهم خواهد بود.

ترانزیت اموال از مسیر ترکمنستان، آذربایجان، گرجستان و ترکیه از طریق سرک و خط آهن، مناسب ترین راه تجارت میان افغانستان، آسیای میانه، قفقاز، بالکان و اروپای مرکزی بوده و وسیله موثر وصل آسیای جنوبی با کشورهای اروپایی است. اهمیت این مسیر برای افغانستان، کوتاه ترین، ارزان ترین و مطمئن ترین مسیر برای رسیدن به مناطق مذکور میباشد.

این دهلیز ترانزیتی از بنادر آقینه ولایت فاریاب و تورغندی ولایت هرات شروع و از طریق بندر ترکمن باشی ترکمنستان ادامه و با گذشت از بحیره خزر به باکو پایتخت آذربایجان و سپس به تفلیس پایتخت گرجستان تا بنادر پوتی و باتومی بحیره سیاه و در ضمن از شهر قارص به بنادر استانبول ترکیه و در نهایت به اروپا منتهی میشود.

تجارت افغانستان مخصوصا تجارت ترانزیتی با کشورهای همسایه همواره با چالشهای جدی روبرو بوده و وقتاً فوقتاً به بهانه های گوناگون از سوی این کشور ها متاثر می گردد، که باعث خسارات هنگفتی به اقتصاد کشور نیز می شود. بنابراین افغانستان نیاز دارد تا در جستجوی راه های بدیل بوده، وابستگی و آسیب پذیری خود را از مسیر یک یا دو کشور همسایه، کاهش دهد.

راه لاجورد به ابتکار وزارت امورخارجه افغانستان طرح و با کشورهای ذیدخل در میان گذاشته شده است که منحیث یک طرح افغانی از سوی کشورهای منطقه استقبال شده است. به تعقیب اولین نشست تخنیکی گروپ کاری روی طرح موافقتنامه همکاری های پنج جانبه راه لاجورد که میان کشورهای افغانستان، ترکمنستان، آذربایجان، گرجستان و ترکیه به تاریخ 24 عقرب 1393 در مقر وزارت امور خارجه کشور ترکمنستان دایر گردید، علاقمندی کشورهای نامبرده به ایجاد راه لاجورد بیشتر از پیش تقویت شده است.

راه لاجورد در حقیقت احیای راه ابریشم قدیم بوده که قدامت آن به حدود 2000 سال قبل از امروز بر می گردد. مسیر راه لاجورد یکی از راه های مهم مواصلاتی وقت به شمار می رفت و به صورت عمده لاجورد و سایر سنگ های قیمتی افغانستان از همین مسیر به کشورهای قفقاز، روسیه، بالکان و اروپا و شمال افریقا انتقال می گردید.

اتاق های تجارت و صنایع افغانستان از این ابتکار حکومت افغانستان حمایت نموده و ایجاد به موقع این مسیر را منحیث یک گام بزرگ برای متشبثین خصوصی افغانستان میداند. راه لاجورد زمینه های سرمایه گذاری، اشتغال و تولید را میسر ساخته و برای توسعه و رشد اقتصادی کشور مهم و ارزنده  میباشد.

برای دسترسی افغانستان به بحر و تجارت کالا به بازارهای اروپا و مدیترانه هفت راه ذیل موجود است:

  1. ترکمنستان ← آذربایجان ← گرجستان (بندر پوتی)
  2. ازبکستان ← قزاقستان ← آذربایجان ← گرجستان (بندر پوتی)
  3. تاجکستان ← ازبکستان ← قزاقستان ← آذربایجان ← گرجستان (بندر پوتی)
  4. ازبکستان ← قزاقستان ← روسیه ← لاتویا (بندر ریگا)
  5. تاجکستان ← ازبکستان ←  قزاقستان ← روسیه ←  لاتویا (بندر ریگا)
  6. پاکستان (بندر کراچی) از طریق خط آهن
  7. پاکستان (بندر کراچی) از طریق سرک

مزایای راه لاجورد

  1. موترهای افغانستان میتوانند برای بارگیری و تخلیه اموال بدون موانع گمرکی داخل خاک هر یک از این کشورها شوند؛
  2. تجارت، ترانزیت و ترانسپورت دو جانبه و چند جانبه میان کشورهای امضأ کننده راه لاجورد گسترش می یابد؛
  3. با عضویت کشور های بیشتر، امکان دسترسی افغانستان به بحر بیشتر می شود؛
  4. با تطبیق این موافقتنامه، تاجکستان و قرغیزستان نیز ترغیب میگردند تا به این موافقنامه محلق شوند؛
  5. کشورهای ذیدخل هیچ نوع تعرفه و یا محدودیتی بالای کالای افغانی گذاشته نمیتوانند، حتی برای ترانزیت کارگو های افغانستان سهولت بیشتر ایجاد مینمایند؛
  6. قیمت ترانزیت و تجارت با این کشورها فوق العاده پایین می آید؛
  7. راه لاجورد یکی از جدی ترین ابتکارات منطقه یی است و افغانستان با دیپلوماسی فعال اقتصادی منطقه یی از مزایای آن استفاده بیشتر خواهد کرد.