کنفرانس توسعه اقتصادی شمال کشور دایر شد

روز شنبه سوم سرطان 1391، در حدود 350 متشبث خصوصی در هوتل امیری شهر مزار شریف در یک کنفرانس تحت عنوان " کنفرانس توسعه اقتصادی شمال" گرد هم جمع شدند تا مشکلات و چالشهای پیش روی تجارت شان را با مقامات حکومتی و رهبری اتاق تجارت و صنایع افغانستان، در میان بگذارند.

در این کنفرانس که توسط اتاق تجارت و صنایع بلخ و با حمایت مالی حکومت فدرال آلمان و شرکت مخابراتی روشن تدویر یافته بود، مقامات بلند پایه دولتی همچون محترم عطا محمد نور والی ولایت بلخ، محترم انوار الحق احدی وزیر تجارت و صنایع افغانستان، محترم محمد الله بتاش معین وزارت ترانسپورت، محترم سید مبین شاه معین گمرکات وزارت مالیه و محترم رحیمی رئیس پالسی وزارت اقتصاد اشتراک نموده بودند.

مقام ولایت بلخ ضمن برشمردن پیشرفت های اقتصادی شمال کشور مخصوصاً ولایت بلخ به اهمیت نقش حمایوی دولت از سکتور خصوصی در جهت توسعه اقتصادی و ایجاد جای کار برای مردم، خاطر نشان کرد که حکومت باید در ایجاد زیرساختارهایی همچون برق و سرک که لازمه سرمایه گذاری می باشد، فوق العاده توجه نماید.

محترم عطا محمد نور در بخشی از صحبتهایش گفت: "در بسیاری از کشورها، حکوت ها به فابریکه داران در عرصه توزیع برق ساب سایتی می دهند. ولی متاسفانه حکومت ما نه تنها ساب سایتی نمی دهد، بلکه از فابریکه داران به ازای توزیع برق مفاد نیز می گیرد. اگر حکومت واقعا می خواهد رشد صنعت و در نتیجه رشد صادرات در کشور داشته باشیم، باید به این نکته توجه جدی نماید."

ایشان علاوتاً به تعدد مالیه، مشکلات موجود در ترانزیت با کشورهای همسایه و بیروکراسی اداری در کشور اشاره نمود که از عوامل مهم در افزایش قیمت ها بوده که متضرر اصلی در نهایت مستهلکین خواهند بود.

آقای نور در اخیر صحبتهای خود از کشور آلمان به خاطر تمویل پروژه های متعدد در صفحات شمال کشور، قدردانی نموده و از آنها نیز خواست تا در احداث پارک صنعتی مزار شریف همکاری نمایند.

آقای محمد قربان حقجو رئیس هئیت عامل اتاق به سال 2014 به عنوان یک سال تاریخی در کشور اشاره نمود. او گفت: "بعد از سال 2014 افغانها باید روی پای خود بیاستند. پس این وظیفه دولت و سکتور خصوصی است که با همکاری و مشارکت یکدیگر خلاء کاهش کمکهای اقتصادی جامعه جهانی را پر کنند."

آقای حقجو به اهمیت توسعه صنایع کوچک و متوسط در قریه جات و ولایات اشاره نمود و از مقامات دولتی خواست تا به ولایات سفر نمایند و از نزدیک صحبتهای مردم را بشنوند و نظریات مردم را در جلسات کابینه و کمیته اقتصادی شورای وزیران انعکاس دهند.

داکتر انوار الحق احدی به سهولت سازی پروسیجرها در قوانین اقتصادی و پایین بودن مالیه در کشور اشاره کرد و ادعا نمود که این سهولت ها در سطح منطقه بینظیر بوده و حتی آنها را می توان با قوانین بین المللی مقایسه نمود.

او به رشد 800% توزیع برق، فراغت رقم قابل توجهی از محصلین پوهنتونها و نتیجتاً نیروی بشری تحصیل یافته و دیگر دستاوردهای مشترک دولت و سکتور خصوصی اشاره نمود.

آقای احدی در عرصه سرمایه گذاری، از سرمایه گذاران خواست که قبل از سرمایه گذاری باید از وضعیت بازار آگاهی کامل تحصیل نمایند. او از سکتورهایی نام برد که اگر سرمایه گذاران در آن سرمایه گذاری کنند، افغانستان سالانه 1 میلیارد دالر صادرات خواهد داشت. این سکتورها عبارتند از سنگ مرمر، میوه تازه، میوه خشک، احجار قیمتی و چرم می باشند. احدی همچنان به بعضی  سکتورهایی دیگر همچون سمنت، مواد ساختمانی، روغن و مرغداری اشاره نمود که سرمایه داران می توانند در آنها سرمایه گذاری کنند.

به اساس آجندای کنفرانس، اشتراک کنندگان در 7 گروپ کاری از جمله ترانسپورت و تجارت خارجی، تولید مواد ساختمانی، معدن و سنگ های قیمتی، میوه خشک و تازه و تولید مواد غذایی، صنعت قالین و صادرات، زنان تجارت پیشه و صنعت در ولایت بلخ تقسیم شده و هر گروپ ضمن برشمردن مشکلات و چالشهای فراروی سکتور مربوطه، پیشنهادات و طرح های خود را نیز ارائه نمودند که هر یک ذیلاً تشریح می شود:

  1. 1. ترانسپورت و تجارت خارجی
  • مشخص نبودن بخش ترانزیت بین المللی مربوط کدام وزارت است، وزارت تجارت و یا وزارت ترانسپورت و هوانوردی؟؛
  • عدم اعطای ویزه برای دریوران شرکت های ترانسپورتی؛
  • عدم صدور road pass برای شرکت های ترانسپورتی افغانی؛
  • تعدد حق العبور و تکس های  شاروالی ها؛

به ارتباط موضوعات فوق، محترم محمد الله بتاش گفت در صورتیکه کشورهای همسایه مشکلات ایجاد می کنند، ما با اقدام متقابل باالمثل با کشورهای همسایه خود موافق هستیم. ولی متاسفانه تا به حال نتوانسته ایم آن را تطبیق کنیم. ولی پیوستن به سیستم بین المللی جاده (TIR) که اتاق تجارت و صنایع افغانستان نقش اصلی را در این سیستم دارد، می تواند این مشکل ترانزیتی ما را با کشورهای همسایه برای همیشه حل کند.

علاوتاً ایشان به ارتباط حق العبور و تکس شاروالی ها گفتند: "این حکم رئیس جمهور است که باید در سیستم تکس در کشور سهولت آورده شود. بنابراین شرکت های ترانسپورتی می توانند طرح پیشنهادی خود را از طریق اتاق تجارت و صنایع به ما ارسال نمایند. سپس ما آنرا در نظر گرفته و طی مراحل میکنیم."

  1. 2. کمیته صنعت و مواد ساختمانی
  • طراحی و نمای ساختمان ها باید مطابق به زیبایی و فرهنگ کشور سازگاری کامل داشته باشد؛
  • عدم رعایت کود های استندرد ساختمانی؛
  • نبود کارگر ماهر و حرفوی باعث پایین بودن کیفیت ساختمان ها گردیده است؛
  • نبود کنترول در واردات مواد ساختمانی؛
  • نبود پلان کار منظم از طرف دولت.

به ارتباط کنترول کیفیت مواد وارداتی، وزیر تجارت و صنایع گفت که اداره نورم و استندرد تنها کیفیت تیل و گاز را بررسی می کند و وزارت های دیگر همچون وزارت صحت عامه، دارو را کنترول می کند. از این جهت یک گونه نا هماهنگی در بین وزارت ها وجود دارد. بنابراین به اداره نورم و استندرد باید صلاحیت داده شود تا تمام مواد وارداتی را کنترول و از کیفیت آن به مردم اطمینان دهد.

  1. 3. کمیته معادن و سنگ های قیمتی
  • داشتن معادن سنگ های قیمتی و نیمه قیمتی بخصوص معدن لاجورد در ولايت بدخشان که يك منبع بی نظیر سنگ هاي نیمه قيمتي ونفيس كه درتمام جهان با رنگ هاي آبي غني خود معروف است؛
  • علاقه مندی موسسات بین المللی برای استخراج این معادن، ولی نبود امنیت باعث دلسردی آنها شده است؛
  • انتقال سنگ ها از معادن به شکل غیر فنی و تخنیکی استخراج میگردد. در حالیکه تنها هفت مراکز آموزش هنر حکاکی و زرگری در ولایات شمالی و شمال شرقی وجود دارد. ایجاد مراکز بیشتر باعث ارتقائ ظرفیت کارگران و جلوگیری از ضایعات سنگ می شود؛
  • استخراج معادن می تواند کشور را به خودکفایی سوق دهد؛
  • نبود راه یا سرک غرض حمل و نقل سنگ از معادن یکی از مشکلات عمده در انتقال سنگ ها می باشد؛
  • بیشتر از 1000 نفر در معادن فعالیت مینماید ولی محیط کاری شان بصورت موثر و مناسب نمی باشد؛
  • عدم علاقمندی جامعه تجاری غرض سرمایه گذاری و عدم تشویق دولت غرض سرمایه گذاری در این عرصه؛
  • نبود بازاریابی مناسب برای صادرات سنگ های قیمتی؛
  • عدم آگاهی معدن کاران از قوانین وضع شده توسط وزارت معادن؛
  • عدم شفافیت در قراردادهای معادن سنگ های قیمتی با شرکت های افغانی؛
  • انحصار نمودن قرارداد صادرات توسط یک شرکت آن هم در کابل؛
  • وجود مشکلاتی در تادیه مالیاتی که صرف باید در کابل تادیه شود. بناً پیشنهاد می شود که صلاحیت بیشتر به ریاست معدن ولایت بدخشان داده شود تا مالیه در این ولایت نیز اخذ گردد.

به ارتباط آموزش کارگران معادن، محترم کوهدامنی رئیس معادن کشور گفت که در هر ریاست معادن هر ولایت یک مدیریت آموزش ایجاد شده است که کارگران را آموزش دهند.

به ارتباط موضوعات مالیاتی، محترم سید مبین شاه گفت که وزارت مالیه نیز طرفدار ساده سازی پروسیجرهای اداری می باشد. او همچنان به ارتباط بیلانس مالیاتی یادآور شد که اتاق تجارت و صنایع می تواند یک طرح مناسب را تهیه نموده و از طریق خود به وزارت مالیه ارسال نماید.

  1. 4. میوه خشک و تازه و تولید مواد غذایی
  • مشکل واردات میوه جات خشک و تازه از خارج به داخل و صدور مجدد آن به بازار های اروپایی؛
  • بازاریابی برای میوه جات خشک باید صورت گیرد.
  1. 5. زنان تجارت پیشه
  • عدم موجودیت یک شهرک صنعتی برای فعالیت زنان؛
  • عدم سهیم ساختن زنان در نمایشگاه های بین المللی اقتصادی.
  1. 6. صنعت قالین و صادرات
  • ایجاد فضای مناسب برای پیشه وران صنعتی همچون صنعتکاران سکتور قالین در شهرک صنعتی؛
  • ایجاد تسهیلات لازم برای تولید و صادرات قالین و جلوگیری از قاچاق قالین از کشور؛
  • سهولت اخذ ویزه برای صادرات کنندگان قالین.
  1. 7. صنعت
  • اعطای قرضه درازمدت برای سکتور صنعتی و تولیدی؛
  • اعتبار جواز های صنعتی از یک سال به سه سال تمدید شود؛
  • واردت مواد خام از مدت چهار الی شش سال معاف شود تا کالاهای تولیدی کشور بتوانند با کالاهای خارجی رقابت کنند؛

به ارتباط قرضه طویل المدت، وزیر تجارت و صنایع گفت که حکومت افغانستان از آمریکایی ها یک وعده 100 میلیون دالری را برای سکتور زراعت گرفته است که این مبلغ به صورت قرضه با تکتانه 5% به دهاقین داده خواهد شد. بنابراین حکومت افغانستان باید تسهیلات همچون قرضه را برای سکتور صنعت نیز فراهم سازد.

در اخیر کنفرانس عالی ترین نشان اتاق تجارت و صنایع افغانستان به پاس خدمات شایانی که محترم عطا محمد نور در رشد اقتصادی شمال کشور انجام داه است، توسط محترم محمد قربان حقجو به جناب ایشان تقدیم شد. علاوتاً به پاس حمایت مالی شرکت مخابراتی روشن از کنفرانس مذکور، تقدیرنامه ای از طرف اتاق تجارت و صنایع بلخ به نماینده این شرکت تقدیم شد و همچنان از شرکت هوایی کام ایر جهت اسپانسر کردن این کنفرانس تقدیر بعمل آمد.

کنفرانس توسعه اقتصادی شمال کشور اولین کنفرانس در نوع خود بوده است. در این کنفرانس که در حدود 350 متشبث خصوصی از 7 سکتور مختلف اشتراک نموده بودند، مشکلات و نظریات خود را در جهت بهبود شرایط تجارت در شمال کشور با مقامات حکومتی و رهبری اتاق تجارت و صنایع افغانستان در میان گذاشتند. بدون شک همکاری متقابل دولت و سکتور خصوصی می تواند در رفع مشکلات موجود و شکوفایی اقتصادی کشور موثر واقع شود.